Toegegeven, het plantje heeft zijn naam niet mee. Ook de alternatieve naam "purgeernoot" (purgeren is laxeren) heeft een onfrisse bijklank. Dat neemt niet weg dat er voor de Jatropha curcas grote interesse is. De van oorsprong uit Midden-Amerika afkomstige plant groeit olierijke vruchten, ook in gebieden die minder geschikt zijn voor landbouw. En daar ligt zowel de kans, als de valkuil voor dit bejubelde gewas.

Sahara
Noord-Afrika: gedomineerd door de oprukkende Saharawoestijn

De Jatropha-struik kan beter tegen droogte dan de meeste voedselgewassen, ook tolereert hij een vrij arme (zand)grond. Dit maakt deze plant een kanshebber om te groeien aan de rand van de langzaam groter wordende Saharawoestijn, in de Sahelregio. Als er meer planten in deze droge overgangszone aan de rand van de woestijn gaan groeien treedt er meer verdamping (en dus wolkvorming) op. De kans op neerslag in de regio neemt toe, waardoor woestijnvorming wordt afgeremd of zelfs teniet wordt gedaan. 

(Er is een aantal mooie projecten in die regio die de vraatschade van vee [en daardoor de afgenomen plantengroei en verdamping] proberen te keren: De Great Green Wall en het Greening The Desert-project zijn daar twee bekende van.)

Jatropha%20plantage
Jatrophastruiken in een droog gebied

Dat deze planten het vrij goed doen in de droge gebieden is een enorme kans voor de bewoners van onder andere de Sahel. Met de verkoop van de noten en/of olie kan inkomen gegenereerd worden in dit barre gebied, waar 50 miljoen inwoners zijn uitgesmeerd over 5,4 miljoen km2. Deze regio behoort nu tot de armste der aarde en voedseltekorten zijn er niet vreemd.

Jatropha%20groeipotentie
De oliehoudende Jatrophastruik kan grofweg in het groene gedeelte groeien, terwijl de oliepalm enkel binnen de oranje band groeit.

Zo op het eerste gezicht een ideale oplossing voor meerdere problemen. De medaille kent echter ook een keerzijde. De purgeernoot heeft namelijk een grotere opbrengst per hectare in gebieden waar het warmer en natter is: de gebieden waar zowel landbouwgewassen als het tropisch regenwoud (en de oliepalm) groeit. Bij (niet-duurzaam geproduceerde) palmolie zagen we het al gebeuren: ontbossing op grote schaal en aantasting van het regenwoud. Ook het ontstaan van grootschalige monoculturen in de landbouw is niet wenselijk.

Een ecologische ramp in de dop, als we straks (na peak oil) meer afhankelijk zijn geworden van biobrandstof. Een lichtpuntje is echter dat de schijtnoot op hogere breedtegraden groeit dan de oliepalm. Helaas is de opbrengst aan olie per hectare bij de oliepalm (ongeveer 4.000 liter) een stuk hoger dan bij de Jatropha (ongeveer 800 liter per hectare), waardoor de purgeernoot een leuke toevoeging is aan het spectrum van de biobrandstoffen, maar geen ultieme oplossing voor het probleem zal zijn.

Biokerosine%3F
De olie uit de purgeernoot is een prima vervanger van kerosine. Helaas is er onvoldoende ruimte op onze planeet om voldoende biobrandstof te produceren, zonder andere rampen te ontketenen (hongersnood, aantasting ecosystemen).

Blijft als optie over: het aanleggen van plantages in gebieden die nu niet geschikt zijn voor landbouw. Daarmee kunnen we echter bij lange na niet voldoen aan de grote vraag naar olie. De echte oplossingen zitten 'm in research & innovatie (bijvoorbeeld het maken van olie uit algen of andere alternatieve brandstoffen, het efficiĆ«nter gebruiken van brandstof, het vergroten van het 3% aardoppervlak waarop landbouw mogelijk is), het inleveren van luxe en het beladen thema van bevolkingsafname.


Schijtnootmogelijkheden
Schijtnootmogelijkheden
De mogelijkheden van Jatrophaproducten

Toch hebben bovengenoemde bezwaren meer met ons tegen de grenzen aangelopen systeem te maken, dan met de plant zelf. Het blijft een feit dat de plant olie levert en zo geld genereert in gebieden die nu nauwelijks gebruikt worden voor landbouw. Ook de pulp die na het persen overblijft kan gebruikt worden als biobrandstof, waardoor schaarse bomen niet eindigen als brandhout

Geitenvraat
In de kwetsbare Sahelregio laat vraat door geiten de plantengroei afnemen, waardoor de woestijn verder groeit. Door het verdwijnen van de plantengroei droogt de bodem verder uit en spoelt of waait de bovenste laag vruchtbare grond weg.

Daarnaast zijn de restanten van de vrucht (waarin de noot zit) een prima bodembedekker, die voor zowel reductie van verdamping als het ontstaan van een humuslaag zorgt. Deze eigenschappen zijn in droge gebieden met schrale grond zeer welkom. Gecombineerd met de mogelijkheden van permacultuur in droge gebieden wordt het mogelijk om -dankzij de ontstane humuslaag- kleinschalige hoeveelheden voedsel en olie te produceren in gebieden die nu vrij waardeloos zijn. Als kers op de taart is gebleken dat geiten de Jatrophastruik niet lusten, waardoor deze als heg om kwetsbare gebieden geplant kan worden. Tevens zal deze heg de bodem schaduw geven, waardoor uitdroging vermindert en de wind breken, waardoor erosie afneemt. Als langzaam de plantengroei in deze regio toeneemt, zal langzaam de neerslaghoeveelheid ook toenemen en de groei van de woestijn afnemen.


Zo bezien is de schijtnoot geen wonderplant, maar wel een belangrijk radartje in een complex geheel van oplossingen voor de problemen van de 21e eeuw. 
Gerelateerd aan deze publicatie:
hugo: Mooi hulpmiddel om woestijnvorming in te perken.
('deze video is prive.?)
(bericht gewijzigd op 6/9/2013 9:13)
DansFans: je dance, donc je suis.
Op 06-09-2013 9:13:01 | Kudos: 1 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
stoerecurry: Schitterende schijtnoot.
Hier zouden ze eigenlijk subsidie voor moeten geven, ipv al die andere waardeloze EU subsidies.
Most people do not listen with the intent to understand, they listen with the intent to reply.
Op 06-09-2013 11:57:53 | Kudos: 1 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Veteo: Misschien is het wel wat. Wel vreemd dat geiten het niet lusten, geiten vreten namelijk álles.
Die geiten zijn trouwens een heel belangrijke oorzaak van woestijnvorming. Dat komt omdat ze niet grazen maar planten met wortel en al uit de grond trekken.
Ik zeg; Slacht nou eerst alle geiten maar eens, dan krijgen de lokale gewassen weer een kans. Die Jatropha kan er dan altijd nog bij.
You don't know what you've got until it's gone...
Op 06-09-2013 15:46:50 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
stoerecurry:
Veteo:
Misschien is het wel wat. Wel vreemd dat geiten het niet lusten, geiten vreten namelijk álles.
Die geiten zijn trouwens een heel belangrijke oorzaak van woestijnvorming. Dat komt omdat ze niet grazen maar planten met wortel en al uit de grond trekken.
Ik zeg; Slacht nou eerst alle geiten maar eens, dan krijgen de lokale gewassen weer een kans. Die Jatropha kan er dan altijd nog bij.

Dan moet je eerst met een alternatief komen voor al die geiten.
(een gemiddelde Afgaan wil ook aan zn gerief komen)
Most people do not listen with the intent to understand, they listen with the intent to reply.
Op 06-09-2013 17:33:35 | Kudos: 1 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Antilochos: Alweer een prima middel om woestijnvorming tegen te gaan. Inmiddels al behoorlijk wat mogelijkheden hiervoor.
Helaas door gebrek aan goed beleid/leiderschap ter plaatse gebeurt er niets. Enkel door kortzichtigheid van de lokale leiders. Frustrerend.
Op 06-09-2013 18:30:28 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
psixty4: Een artikel dat gaat over de schijtnoot dat vraagt eigenlijk om een vreemde opmerking/reactie. Maar ik doe het niet want dat zou afbreuk doen aan het artikel. Tof artikel!!!

It's all a figment of imagination!
Op 06-09-2013 19:49:14 | Kudos: 1 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Antilochos:
psixty4:
Een artikel dat gaat over de schijtnoot dat vraagt eigenlijk om een vreemde opmerking/reactie. Maar ik doe het niet want dat zou afbreuk doen aan het artikel. Tof artikel!!!


Ik vind het maar een schijtartikel.
Op 06-09-2013 19:59:30 | Kudos: -1 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Meneer Glimlach:
hugo:
Mooi hulpmiddel om woestijnvorming in te perken.
('deze video is prive.?)

Helaas wijzigt er weleens iets op YT.

Dit filmpje had in het artikel getoond moeten worden:
Wie weet tegenwoordig nog wat waar is?
Op 07-09-2013 12:57:52 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
hugo: Thanks.
DansFans: je dance, donc je suis.
Op 07-09-2013 18:33:42 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Sitemap - © 2017Grenswetenschap.nl - Reageervoorwaarden